Natuur

Kleurenspel in de herfst.

Als de dagen korter worden en de temperatuur daalt nemen bomen en struiken minder vocht, met daarin opgelost allerlei voedingsstoffen, op uit de bodem. Via het blad verdampen de planten vocht. Wanneer de plant minder vocht opneemt terwijl de verdamping doorgaat dan verdroogt de boom of struik. Om dat te voorkomen valt het blad.
Lees meer...


In de herfst worden voedingsstoffen uit het blad afgevoerd naar de takken, stam en wortels. Wat er achterblijft zijn afvalstoffen die zorgen voor de herfstkleuren. Alleen de rode herfstkleur ontstaat op een andere manier, hoe precies is nog niet helemaal duidelijk.

Wanneer de voedingstoffen uit het blad afgevoerd zijn wordt er op de grens van bladsteel en tak een kurklaagje gevormd. Wanneer het laagje klaar is valt het blad. Het kurklaagje dicht dan gelijkertijd het wondje af op de plek waar de bladsteel aan de tak zat, zodat er geen schimmels en dergelijke de plant binnen kunnen dringen.

Niet alle bomen en struiken verliezen hun blad, denk aan de kerstboom (dat is een spar): de naalden (het zijn gewoon bladeren !) zijn dik en leerachtig waardoor ze weinig vocht verdampen. Gevaar voor verdroging is er daarom niet. Maar ook groenblijvende of wintergroene bomen en struiken verliezen wel een deel van hun blad maar omdat er zoveel bladeren aan de plant blijven zitten valt dat niet op.

Laat het blad in de tuin, waar mogelijk, liggen, uitgezonderd op het gazon (door zuurstof gebrek wordt het gras geel!) en op de paden (glad!). Het blad wordt afgebroken door allerlei dieren en andere organismen zoals schimmels. De voeding, waaruit het blad is opgebouwd,
komt zo weer beschikbaar. Opgelost in water kunnen de planten die voeding weer opnemen. Het blad weert het onkruid een beetje, is voeding voor het leven in de bodem en het beschermd tegen extreem weer zoals plensbuien die de grond anders dicht zouden kunnen slaan. In de lente is een flink deel van het blad afgebroken. ‘s Winters zoeken allerlei kleine dieren beschutting en bescherming tussen het blad. Merels weten dat, ze zijn druk in de weer tussen het blad.


Vlinderstruiken

Een park met bomen en struiken is niet voldoende. Er moet ook leven in het park zijn en dan bedoelen we niet alleen volwassenen, kinderen en honden. Maar ook wat te horen en te zien zoals vogels, wel 50 verschillende soorten zijn er geteld, maar ook zoogdieren zoals muizen, vleermuizen, de otter of muskusrat en de vele insecten. Vooral insecten dragen bij aan de ontwikkeling van een park. Ze dienen als voedsel, muggen, gelukkig maar, en voor de bestuiving.
Lees meer...

Fruitbomen

Dat is weer nodig voor de vermeerdering maar zeker voor de ontwikkeling van de vruchten. Zoals je weet staan er vele fruitbomen en struiken in het park, zie de twee plukborden in het park en de zojuist gehouden snoeicursus. Niet alleen op de heuvel tegenover het Schouweiland met bovenaan onze schitterende  bankboom of boombank welke een rustgevend uitzicht geeft over de bongerd. Maar verscholen tussen de bosschage vinden we ook diverse wat oudere appel- en pruimenbomen met hier en daar een mispel.

Doel

Om insecten aan te trekken, met name bijen en vlinders, hebben we bloemenstroken aangemaakt, zie artikel hieronder. Geschonken door de gemeente (afdeling Beheer openbare ruimte BOR) heeft het comité een ruim aantal vlinderstruiken oftewel Buddleja’s, geplant, witte, roze en paarse. Zo een ieder wel eens meemaakt overleven er een aantal niet, het is en blijft natuurgoed. Of menigeen vond zo’n vlinderstruik beter en mooier in z’n eigen tuin staan, want we missen er wel een paar. Dat is uiteraard niet de bedoeling. Ga langs met je overtallige planten naar de Ruiltuin. Wellicht kan je die omruilen voor een vlinderstruik of een andere plant.

Plattegrond vlinderstruiken

Klik op foto om te vergroten

Een aantal vlinderstruiken is tot volledige wasdom gekomen, andere hebben extra zorg nodig. Ze worden door onkruid zoals brandnetels overwoekerd. Een vrijwilliger van ons heeft zijn ziel en zaligheid ingelegd maar het is te veel voor één persoon. Vandaar dat we in het voorjaar met meerdere personen, wie helpt er mee, er niet alleen wat bij kunnen planten maar de bestaande struiken extra verzorgen door ze goed onkruid vrij te maken en terug te snoeien. Vandaar heb ik, Jos, met hulp van Leo de plekken in kaart gebracht, want dat was echt nodig en wel zo handig. Dan kunnen we samen met vrijwilliger Leo de vlinderstruiken een nieuwe kans geven zodat het Bultpark ook een paradijs wordt voor de bijen en vlinders.

Dat geeft ook weer een nieuwe impuls om op een andere manier foto’s te maken: de macro fotografie.


Zonnebloemen

Al had de zomer in ons land over het algemeen een herfstachtig tintje, gelukkig brengt de tweede helft van augustus ons nog echte zomerse dagen. Maar het Bultpark voer er wel bij. De ingezaaide bloemstroken kwamen door de vele regen in vele kleuren en variaties tot wasdom. Elke dag kwamen er nieuwe bloemen bij, die soms met moeite boven de grassprieten uitkwamen. Het vlinder- en bijenvolk zorgt voor een zomerse aanblik, al regende het vaak pijpenstelen en was de temperatuur niet wat het moest zijn.
Lees meer...


De meeste bloemen zijn nu uitgebloeid, maar wat een fraai aanblik dient zich nu aan. Weinig zon aan een blauwe hemel, maar wel in het Bultpark.

P1010895 (800x533) P1010885 (800x533) P1010900 (800x533)

In de ingezaaide stroken staan als wachters nu zonnebloemen. In Frankrijk kennen we dit fenomeen, voetbalvelden vol maar hier in onze achtertuin is het vrij uniek en nog niet eerder vertoond. Er stonden flinke knapen bij, wel 2 à 3 meter. En als je er langs loopt is het net of ze met je meedraaien en je aan kijken.

Meedraaiende zonnebloemen

Gedeeltelijk is dat ook waar, dat meedraaien dan, want ze draaien met de zon mee, als ze nog niet volwassen zijn, de bloemknop is dan nog niet geopend. ‘s Nacht keert de bloemknop weer terug naar het oosten, om de zon te verwelkomen, wellicht. Heliotropisme noemen we dat. Het wordt bewerkstelligd door ongelijke groei/celstrekking van de bloeistengel. Als de bloem zich geopend heeft blijft de bloeistengel in de oostelijke stand staan, hij verstijft als het ware, hun heliotropisme is dan voorbij.
De zonnebloem bloeit van juli tot oktober, dus we kunnen er nog even van genieten.

P1010897 (800x533) P1010898 (533x800) P1010889 (800x533)

De zonnebloemen worden gekweekt vooral voor de produktie van zonnebloemolie. Hier in het Bultpark zijn ze voor de bijen, vlinders, hommels. Vogels komen eropaf zodra de zaden rijp zijn. Maar niet in de laatste plaats voor de uitstraling en de zomerse aanblik, al die goudgele gekleurde rakkers, je kan ze niet missen.

Er is gevraagd of je ze mag plukken. Het zou vreemd zijn als we het Bultpark= Plukpark noemen en dan “neen” zouden zeggen. Maar laat a.u.b. wel wat staan, zo kunnen er meerdere mensen van genieten. Ze zijn gezaaid voor het vlinder- en bijenvolk, het is voedsel voor de vogels en uiteraard voor een mooi aanblik in ons park.

P1010903 (533x800)
Als ze uitgebloeid zijn heb je aan één bloem genoeg voor een hand vol zonnepitten. Geroosterd, vermengd door zelf gebakken brood, door de salade of als nieuw zaaigoed.

Tip: hang een uitgebloeide bloem binnen te drogen en leg die komende winter met pit en al op de vogelvoertafel.


De metamorfose van boom naar bank

Bultpark 023 (800x600)

Hier stond ooit een bank!

Ooit stond er een bank hoog bovenaan de mini boomgaard, de Bongerd. Door problemen met wat jongeren werd de bank door de gemeente Lelystad weggehaald. In feite heel jammer want het is een prachtige plek, je zit hoog, kijkt over de bongerd over het water richting het Schouweiland. Een heerlijke “cool” plek vanwege de schaduw die de Eik (nr 17 van het Bomenboekje) ervoor geeft.

Kunst

Het Bultparkcomité zou graag wat kunst in het park willen ‘hebben’. Zouden ‘kunst’ en ‘bank’ niet gecombineerd kunnen worden op de plek boven aan de Bongerd? Beroemde parken in de wereld staan vol met kunstwerken.

Lees meer...

Gemeente medewerkers

De gemeente werd ingeschakeld en de Natuur- en Hobbydag diende zich aan. Zou het niet mooi zijn als er een grote boom geplaatst werd en een houtbewerker daar een bank van zou maken. De gemeente had al een boom uit de Kempenaar geveld en neergelegd bij de ingang van het park bij de Kempenaar.

We namen contact met Ed Seunnenga, medewerker van BOR (Beheer en Onderhoud Openbare Ruimte). Hij vond het een leuk idee maar hoe krijg je die kolossale boom bovenaan de mini boomgaard? Hij was breed door zijn uitstekende vertakkingen. Maar Ed is iemand die niet gauw opgeeft.

Houtbewerker

Intussen hadden wij een houtbewerker gevonden, die bereid was er iets moois van te maken: Noë Priem van All-in-Wood gevestigd op bedrijventerrein Noordersluis . Bekend en handig met de kettingzaag en niet alleen grote bomen, gezien de mooie tafels en krukjes die hij gefrabriceerd heeft.
Bezoek zijn website maar eens : http://www.all-in-wood.nl

Het transport

De boomtransport ging voorspoedig al ging het soms net goed, tussen de lantaarnpalen en palen van de bordjes. Goed werk van Ed Seunnenga van BOR service en Ayze Maris van de firma Schlepers, als kraandrijver, zoals ze voor deden met een knipoog. Een soort Ed en Willem Bever van de fabeltjeskrant, een kinderprogramma op tv uit de vorige eeuw.

De foto’s die de twee mannen hebben genomen behoeven weinig commentaar. Ze hadden er zelf veel schik in.
Tevens namen ze ook nog boomstammen mee waarmee ze een klauterplek bij de Lange Brug van maakten. (foto’s van Ed Seunnenga)

Het resultaat

Op 5 juni was de Natuur- en Hobbydag. Een park vol kramen en een horecapleintje met parasols. De mensen van All-in-Wood konden aan de slag. Met grote kettingzagen en schaafmachine werd een schitterende bank uit de boom gezaagd, inclusief een fietsenrek. Een aanwinst voor het Bultpark. Naar het zich laat aanzien wordt hij al aardig gebruikt en valt hij op met zijn nog blanke hout.

Parkdag 025 (800x533) Parkdag 027 (800x533) Parkdag 083 (800x533) Zwerfvuil De Kring 025 (800x533)

Een mooi object voor een foto van groep 6 van de school de Kring na afloop van het opruimen van zwerfafval op donderdag 9 juni. Er zullen nog vele foto’s volgen.


Stoofperen

In het Bultpark, het mooiste park van Lelystad, gelegen tussen de woonwijken Kempenaar, Gondel, Kogge, Schouw en Hanzepark, staan volop bomen en struiken waarvan geoogst kan worden, al zijn sommige struiken nog wat te jong om nu al volop te dragen.
Stoofpeertjes ontbraken nog in het park. Dankzij de gemeente, die een aantal bomen van het stoofperenras Gieser Wildeman beschikbaar stelde, is dat nu verleden tijd. Omdat het gaat om jonge bomen zal het nog een paar jaar duren voor er volop van geoogst kan worden maar wat in het vat zit verzuurt niet.

Lentetip

Gooi de narcissen uit het lente- en paasmandje niet in de groencontainer maar plant ze in het openbaar groen in de buurt. Laat het blad zitten en plant de bollen zo dat er ongeveer 10 cm grond óp de bollen zit. Volgend jaar kunt u dan wéér genieten van die fantastische bloeiers, maar dan in het openbaar groen. Zo maakt u Lelystad nog groener en fleuriger!


 EENDJES VOEREN is niet zo leuk

‘Eendjes voeren’ is een gezellige bezigheid voor heel veel mensen. Men kan rekenen op dankbare eters, want eenden vinden het prima om lekkere hapjes gevoerd te krijgen. Toch is het niet zo verstandig om in het voorjaar en in de zomer eenden te voeren. Het is zeker niet de bedoeling dat we je het plezier van eendjes voeren willen onthouden, integendeel. Maar eenden worden er eerder door geschaad dan dat ze een dienst bewezen wordt. Waarom? Daar zijn verschillende redenen voor.

Lees meer...

Afvangen

De hoeveelheid voedsel die op een bepaalde plek aanwezig is bepaalt namelijk hoeveel eenden er op die plek kunnen leven. En dat zijn er al snel meer dan de gemeente, de parkbeheerder of de  jachthavenbeheerder wil. Het gevolg is dat er maatregelen zullen worden genomen om de eendenpopulatie te verminderen, hetgeen in de praktijk betekent dat het teveel aan eenden zal worden afgevangen. En afvangen betekent dat deze eenden worden gevangen en vervolgens elders worden geplaatst, worden vergast of bij de poelier terecht komen.

Eendjesvoeren 004

Moeder eend met pullen

Afvangen brengt veel leed teweeg bij de betreffende eenden: koppels worden van elkaar gescheiden en jonge eendjes worden van hun moeder weggerukt. En eenden zijn dieren die daadwerkelijk om het verlies van hun partner, kroost of ouder treuren.

Het afvangen heeft echter slechts een tijdelijk effect, want de vrij gekomen plekken worden in een mum van tijd weer ingenomen door andere eenden, die eveneens zullen worden bijgevoerd door de mens, die zich van geen kwaad bewust is. Zoals gezegd bepaalt de aanwezige hoeveelheid voedsel het aantal eenden dat op die plek kan leven. Waardoor we weer terug zijn bij af: het afvangen kan opnieuw beginnen.

Gezondheid

De gezondheid van de eenden wordt er ook niet beter op als ze gevoerd worden. Doordat ze het eten als het ware voorgeschoteld krijgen hoeven eenden en andere watervogels geen moeite meer te doen om voedsel te krijgen. Ze zijn hierdoor weinig in beweging en vliegen veel minder dan goed voor ze is. Met als gevolg dat ze lui en vadsig worden en hartklachten krijgen. Ook komt vitamine- en kalkgebrek voor, hetgeen ontstaat door het eenzijdige en gekruide voedsel dat ze krijgen aangeboden. Parkeenden sterven daardoor vaak voor hun 5e levensjaar, terwijl ze gemakkelijk zo’n 30 jaar oud hadden kunnen worden. Soortgenoten die in buitengebieden hun kostje bij elkaar moeten zoeken vliegen veel meer, zijn fitter, gezonder en kleiner van bouw.

Verveling

Eendjesvoeren 002

Een lekker boterhammetje

In de broedtijd is het voeren van eenden al helemaal onverstandig. Want als eenden geen voedsel hoeven te zoeken gaan ze zich vervelen. En waar kun je je als (toch al hitsige) eend het beste mee vermaken in deze periode? Jazeker, met je meest geliefde spelletje en dat is ophitsen, verleiden, paren en ruzie maken. De vrouwtjes spelen de mannetjes tegen elkaar uit, hetgeen hevige gevechten oplevert en de felste paringen vinden aan de lopende band plaats. Niet elke eend komt hierbij ongeschonden uit de ‘strijd’.

Door zelf voedsel te moeten zoeken worden de eenden afgeleid van de paringsdrift. Door in lente en zomer NIET te voeren slaat ook de verveling minder toe en zijn alle vervelende consequenties die dit heeft minder van toepassing.

Gun eenden dat ze in een goede gezondheid samen met hun familie op hun eigen stek mogen leven. Voer ze dus niet in die maanden dat er volop voedsel voor ze te vinden is.

Info : Stichting Waterpartijen Mens en Dier te Limburg

Aaibaar

Mensen zijn bijna kaal. Op hun hoofd hebben ze wel wat haar en als ze groot zijn nog hier en daar een plukje, maar ze hebben geen vacht. Dat is jammer, want een vacht kun je aaien. Daar zijn mensen dol op. Als ze een dier met haar zien, steken ze meteen hun handen uit. Lekker aaien!

Katten vinden het heerlijk om geaaid te worden. Paarden en honden kun je leren om het leuk te vinden, maar de meeste dieren vinden er niets aan. Die worden liever gevoerd.

Alle dieren houden van eten. Voor een banaan lossen ze een puzzel op, voor een plakje worst geven ze een poot. De mensen ook, trouwens.

Het lekkerste eten is snoep. Daar word je dik van en het is ook niet gezond. Dat weten we wel. Toch eten we taart en chips en patat. Omdat we er niet van af kunnen blijven.

 Voedsel

Vogels kopen geen patat, zij krijgen het. Dat komt doordat we op straat lopen te eten en van alles uit onze handen laten vallen. Of we gooien het weg, net naast de afvalbak. De meeuwen en de duiven eten het op en voor hen is het net zo slecht als voor ons. Meeuwen horen vis te eten en duiven graan, geen patatje kapsalon.

P1180986 (800x600)

Dankbare eters

Maar ze kiezen het zelf. Meeuwen scheuren zelfs vuilniszakken open om te zien of er nog lekkere viezigheid in zit. Daar kan een mens niks aan doen.

Het is wel onze schuld als de eenden verkeerd eten krijgen. Want dat doen we expres. Omdat het zo gezellig is om de eendjes te voeren. We geven ze niet wat ze nodig hebben: algen en eendenkroos. We geven ze brood.

Algen en eendenkroos zitten in de vijver en het is goed voor de vijver en voor de eenden als ze dat zouden eten.

Eendjesvoeren 001

Dat is nou niet de bedoeling

Maar de mensen sturen de boel in de war. Ze komen naar de waterkant met een grote zak brood.

‘Kijk eens hoe graag ze dat lusten!’ roepen ze en dan gooien ze nog een paar kadetten en krentenbollen in het water.

Eenden die brood eten worden niet oud. Hun ingewanden zijn niet gemaakt voor brood. Ze kunnen er niet tegen. Na een jaar of twee gaan brood-eenden dood. Dat is jammer want een gezonde eend, die algen en kroos eet, kan wel dertig worden!  Dertig! Zo oud wordt een paard niet eens.

Eendjesvoeren 003

Dat willen we zeker niet verbieden

Van al dat verkeerde voedsel worden eenden ook dik en lui en ze gaan zich vervelen, omdat ze er geen moeite voor hoeven te doen. De mannetjes gaan de wijfjes pesten en met elkaar knokken.

Die vijver komt trouwens ook in de moeilijkheden door al dat brood. Doordat de eenden de algen niet opeten, verstikken de vissen. Ze gaan dood en het water vervuilt.

Het zou goed zijn als we de eenden met mate zouden voeren. Dat is moeilijk, want de eenden werken niet mee. Ze komen onmiddellijk aanzwemmen als ze een kind of een gepensioneerde zien.  Ze rekenen op brood.

Maar ze hebben genoeg te eten. Algen en kroos en als het heel lang vriest in de winter, zou je speciaal eendenvoer voor ze kunnen kopen. Die krentenbol eten we beter zelf op. Dan hoeven we ook geen chips.

 

 

Bron :  Vroegevogels.vara.nl/Columnist-van-de-Week

Nawoord van het Bultparkcomité

Nogmaals, het is niet de bedoeling dat we het eendjes voeren verbieden, integendeel. Maar we willen toch even onder de aandacht brengen, dat teveel brood schadelijk kan zijn voor de eendjes. Eenzijdig en dat ze daardoor niet alle voedingsstoffen binnen krijgen. Dat geldt voor iedereen, zowel voor mens als dier. Geniet met je kinderen of kleinkinderen van al dat gespetter en gesnater en daar bovenuit de brutale meeuwen. Dit stukje is alleen bedoelt om er even bij stil te staan, want de eendjes blijven wel komen. Maar hou het ook zo voor in de toekomst.


Bramen

In het Bultpark staat hier en daar volop bramenstruiken en de eerste bramen zijn rijp. Dan moet je wel zoeken op zonnige plekjes, in de schaduw duurt het zomaar een paar weken langer voor de eerste bramen rijp zijn.

Lees meer...

Braam

Dikke donkere bramen

Lekker om zo vers te eten maar je kunt er ook jam, gelei en gebak van maken. Kijk op internet en je wordt overspoeld door de lekkerste recepten maar eerst moet je nog op pad met je emmertje of doosje. Alle bramen zijn gedoornd dus pas een beetje op.

Tip :

Mocht je zelf bramen in je tuin willen (dan heb je ze altijd bij de hand!): voor de tuin zijn er ook ongedoornde rassen te koop.
Ook het jonge blad is ‘eetbaar’: doe een klein handje fijngesnipperd blad in de theepot en giet er kokend water op. Smaak te flauw? Volgende keer wat meer blad gebruiken, smaak te uitgesproken? Je snapt het al: minder blad gebruiken. Het jonge blad kan ook door de sla.

Bestuiving en bescherming

De bloemen worden druk bevlogen door allerlei insecten die op zoek zijn naar nectar, een soort dunne honing. Dankzij de doorns schuilen er in bramenstruiken soms dieren zoals konijnen en andere kleine zoogdieren: hun vijanden kunnen niet bij ze komen vanwege de doorns. Ook wordt er gebroed in de struik. Je ziet het de braam is niet alleen lekker maar ook nuttig!


 

Watervogels

Naast veel ‘landvogels’ leven er ook verschillende soorten watervogels in het Bultpark. Natuurlijk, eenden, wie kent ze niet. Tuk op een korst brood van kleinkinderen, opa’s en oma’s of toevallige voorbijgangers. Ook meeuwen bezoeken het park: ze hebben smaak, want welk park is mooier dan ons eigen Bultpark? Ook zij smullen van brood en lekkers dat ze uit het water vissen. Af en toe staat er een blauwe reiger te turen naar een visje en bekijkt een zwarte aalscholver, met uitgestrekte vleugels, het Bultpark vanaf de beschoeiing.

Lees meer...

Meest gefotografeerde paar.

Bultpark 3 014 (800x600)

Het futenpaar

Bij de brug van de Schouw naar de Kempenaar (of omgekeerd, dat hangt af van welke kant je komt) zat dit voorjaar, bijna  onder de treurwilg, een fuut te broeden, een van de drie futenparen die dit voorjaar een nest hadden in ons park. Het nest stak zo weinig boven het water uit dat je als geinteresseerde passant je hart vasthield: een beetje wind, een paar golfjes en weg nest. Dat is gelukkig meegevallen.

Woningkraak

Na de fuut ontdekte een meerkoetenpaar het nest. Ze vertimmerden er wat aan, maakten

het, heel verstandig, wat hoger en sloegen aan het broeden.
Inmiddels is ook die broedpartij achter de rug. Bij watervogels heerst mogelijk ook woningnood want na korte tijd werd het nest opnieuw bezet door een (de eerste?) fuut.

Spannend: zal het wat worden?